Hoe idealisten het systeem veranderen voor duurzaamheid

Emily Williams · 2026-03-09

We leven in een tijd waarin alles voelt alsof het op zijn kop staat. Klimaatcrises, economische ongelijkheid, politieke onrust – het is soms moeilijk om niet overweldigd te raken. Maar juist in deze chaos ontstaan er prachtige initiatieven. Mensen die niet wachten tot de politiek in beweging komt, maar zelf het heft in handen nemen. Joris Postema volgt in zijn werk drie van zulke bevlogen idealisten. Ze hebben allemaal een andere achtergrond, een andere aanpak, maar delen één ding: de overtuiging dat verandering mogelijk is. Ze pakken het systeem aan, niet met geweld, maar met visie en doorzettingsvermogen. ### Drie wegen naar verandering Wat me het meest raakt aan deze verhalen, is hoe verschillend hun aanpak is. Het toont aan dat er niet één juiste manier is om impact te maken. Soms werkt het van binnenuit, soms van buitenaf. Soms via de diplomatieke weg, soms via protest. - **Henk Ovink** werkt als waterdiplomaat in New York. Hij pakt het systeem aan door er deel van uit te maken. Door binnen de bestaande structuren te werken, probeert hij beleid te veranderen. Het is een geduldige, strategische aanpak die langzaam maar zeker vruchten afwerpt. - **Pippi van Ommen**, medeoprichter van Extinction Rebellion in Amsterdam, kiest voor een andere route. Zij gelooft in burgerlijke ongehoorzaamheid en directe actie. Door de straat op te gaan en aandacht te vragen, probeert ze het gesprek te forceren. Het is luid, het is confronterend, en het werkt. - **Tadzio Müller**, de Berlijnse klimaatactivist en antifascist, combineert beide werelden. Hij begrijpt dat systeemverandering zowel van binnen als van buiten moet komen. Zijn werk verbindt politieke analyse met grassroots-activisme.  ### Waarom hun verhalen ertoe doen Je zou kunnen denken: wat maakt drie individuen nu uit in een wereld met zulke grote problemen? Maar dat is precies het punt. Verandering begint altijd bij individuen die weigeren te accepteren dat 'zo altijd al gedaan' hetzelfde is als 'zo moet het blijven'. > "Het systeem verander je niet door erbuiten te blijven staan, maar door er een nieuw geluid in te brengen." Deze drie personen laten zien dat je op verschillende manieren dat nieuwe geluid kunt laten horen. Ovink doet het via officiële kanalen, Van Ommen via protest, Müller via een combinatie van theorie en praktijk. Samen vormen ze een spectrum van mogelijkheden.  ### Wat kunnen wij leren van hun aanpak? Het mooie is dat je hun lessen kunt toepassen, ongeacht je eigen situatie. Misschien ben je geen diplomaat of activist, maar dat betekent niet dat je geen verschil kunt maken. Begin klein. Kijk naar je eigen omgeving. Welke systemen kun jij beïnvloeden? Misschien op je werk, door duurzamere keuzes voor te stellen. In je gemeente, door mee te praten over lokaal beleid. Of simpelweg in je eigen huishouden, door bewustere keuzes te maken. Het gaat er niet om dat je de wereld in één keer verandert. Het gaat erom dat je begint. Dat je erkent dat elk systeem, hoe groot ook, bestaat uit mensen. En mensen kunnen van gedachten veranderen. ### De kracht van vasthoudendheid Wat deze drie idealisten gemeen hebben, is vasthoudendheid. Ze zijn niet na één tegenslag opgegeven. Ze hebben geleerd dat systeemverandering een marathon is, geen sprint. Soms win je, soms verlies je, maar je blijft in beweging. Dat is misschien wel de belangrijkste les. We verwachten vaak snelle oplossingen, maar echte verandering kost tijd. Het vraagt om mensen die blijven geloven, zelfs wanneer het tegenzit. Die kleine overwinningen vieren en van tegenslagen leren. Dus de volgende keer dat je het gevoel hebt dat het systeem te groot is om aan te pakken, denk dan aan Henk, Pippi en Tadzio. Drie gewone mensen die buitengewone dingen doen, gewoon omdat ze geloven dat het kan. En weet dan: jij kunt dat ook. Op jouw manier, in jouw tempo, met jouw middelen. Het begint altijd met die eerste stap.