Waarom je transportkosten voor gas binnen 25 jaar mogelijk verviervoudigen

Eleanor Vance · 2026-08-28

Stel je voor dat je over 25 jaar vier keer zoveel betaalt voor hetzelfde gasnetwerk als vandaag. Klinkt als een ver-van-je-bed-show, toch? Maar volgens de Autoriteit Consument & Markt (ACM) is dit een reëel scenario voor iedereen die aangesloten blijft op het gasnet. Het gaat niet om de prijs van gas zelf, maar om de transportkosten – en die dreigen flink op te lopen. Het komt erop neer dat steeds minder mensen en bedrijven gas blijven gebruiken. We stappen massaal over op warmtepompen, elektrisch koken en andere duurzame alternatieven. Maar het onderhouden van dat uitgebreide gasnetwerk kost gewoon geld. En als er minder gebruikers zijn om die kosten te delen, dan stijgt de rekening per aansluiting. Simpele rekensom, maar met grote gevolgen. ### Hoe werkt dat precies met die transportkosten? Transportkosten zijn een vast bedrag dat je betaalt voor de aansluiting op het gasnet, los van wat je verbruikt. Net als een abonnement. Momenteel betaal je bijvoorbeeld gemiddeld zo'n €250 per jaar aan transportkosten. Volgens de ACM zou dit over 25 jaar kunnen oplopen tot €1000 per jaar voor dezelfde aansluiting. Dat is een flinke stijging die vooral voelbaar wordt voor wie blijft 'hangen'. De ACM waarschuwt hier niet voor niets voor. Zij zien dit als een serieus risico voor de betaalbaarheid van energie. Het is een klassiek voorbeeld van een 'death spiral' voor netwerken: prijzen stijgen, waardoor meer mensen vertrekken, waardoor prijzen nog verder stijgen. Een vicieuze cirkel waar we op tijd uit moeten springen. ### Wie loopt het meeste risico? Niet iedereen kan even makkelijk overstappen. Denk aan: - Eigenaren van oude, slecht geïsoleerde woningen waar een warmtepomp (nu) niet rendabel is - Bedrijven in bepaalde industrieën die afhankelijk zijn van hoge-temperatuur warmte - Mensen met beperkte financiële middelen voor een grote verbouwing - Bewoners van monumentale panden met strikte regels Voor deze groepen kan de overstap een enorme financiële of praktische uitdaging zijn. Zij blijven mogelijk noodgedwongen op gas aangewezen – en betalen dan de hoofdprijs voor het transport. ### Wat kun je nu al doen? Wachten tot 2048 is geen optie. De transitie duurt jaren en vereist planning. Een paar praktische stappen: - Laat een energiescan uitvoeren voor je woning of bedrijfspand - Onderzoek subsidiemogelijkheden voor isolatie en duurzame verwarming - Plan gefaseerde verbouwingen (eerst isoleren, dan installaties vervangen) - Houd ontwikkelingen in de techniek bij – alternatieven worden steeds beter en betaalbaarder - Overleg met buren over collectieve oplossingen, dat kan kosten drukken Het mooie is: door nu te investeren in verduurzaming, bespaar je niet alleen op toekomstige transportkosten. Je energierekening daalt ook meteen, en je woning wordt comfortabeler. Drie vliegen in één klap. ### De grotere context: waarom dit nú belangrijk is We staan op een kantelpunt in de energietransitie. De komende 10 jaar zijn cruciaal voor hoe ons energiesysteem er in 2050 uitziet. Keuzes die we nu maken – of uitstellen – hebben decennialang impact. Zoals een expert het onlangs verwoordde: "De kosten van níet verduurzamen worden vaak onderschat, terwijl die van wél verduurzamen worden overschat." Dat is precies waar het hier om gaat. Vier keer hogere transportkosten over 25 jaar klinkt abstract. Maar vertaal het naar maandelijkse lasten, en het wordt heel concreet. Van €21 naar €83 per maand, alleen voor de aansluiting. Geld dat je niet kunt besteden aan andere zaken. De waarschuwing van de ACM is dus vooral een wake-up call. Niet om in paniek te raken, maar wel om serieus na te denken over je eigen situatie. Want één ding is zeker: de energiewereld van 2048 ziet er fundamenteel anders uit dan die van vandaag. En wie daarop voorbereid is, slaapt een stuk rustiger.