VN-rapporteur: afscheid van olie en gas is noodzakelijk

Eleanor Vance · 2026-04-25

De spanningen op het wereldtoneel lopen hoog op. Dat maakt het voeren van een effectief klimaatbeleid een stuk lastiger, erkent VN-rapporteur Elisa Morgera. Maar tegelijkertijd, zo benadrukt ze, wordt juist nu pijnlijk duidelijk hoe kwetsbaar en duur onze afhankelijkheid van fossiele brandstoffen is. Het is een boodschap die steeds meer weerklank vindt, ook in Nederland. We zien het aan de pomp, in onze energierekening, en in de onzekerheid over de leveringszekerheid. De vraag is niet of we moeten veranderen, maar hoe snel we dat kunnen doen. ### Waarom vasthouden aan olie en gas niet langer houdbaar is Morgera's punt is helder: we hebben de technologie en de middelen om over te schakelen op duurzame energie. Het is geen kwestie van kunnen, maar van willen. De kosten van hernieuwbare energie zijn de afgelopen jaren spectaculair gedaald. Zonne- en windenergie zijn inmiddels vaak goedkoper dan nieuwe gas- of kolencentrales. Bovendien, en dat is misschien nog wel belangrijker, maakt afhankelijkheid van olie en gas ons kwetsbaar voor geopolitieke schokken. Denk aan de prijsexplosie na de inval in Oekraïne. Dat was een harde les. - **Onzekerheid:** De prijs van fossiele brandstoffen is extreem volatiel. - **Kosten:** Het wordt steeds duurder om afhankelijk te blijven. - **Milieu:** De klimaatcrisis wacht niet op politieke stabiliteit. > "Het is niet nodig om vast te blijven houden aan olie en gas," zegt Morgera. "De transitie is niet alleen mogelijk, maar ook economisch verstandig." ### Wat betekent dit voor Nederlandse huishoudens? Voor jou als consument in Nederland betekent dit dat het slim is om nu al na te denken over je energiecontract. De markt verandert razendsnel. Waar je vroeger jaren vastzat aan een duur gascontract, kun je nu steeds vaker kiezen voor dynamische tarieven of groene stroom uit eigen land. Het loont om energievergelijkers te gebruiken. Die geven je een helder beeld van wat er beschikbaar is. Let daarbij niet alleen op de prijs per kilowattuur, maar ook op de herkomst van de stroom. Kies bij voorkeur voor 100% Nederlandse wind- of zonne-energie. ### De rol van de overheid en de energiemarkt De overheid speelt een cruciale rol in het versnellen van de transitie. Subsidies voor isolatie, warmtepompen en zonnepanelen helpen. Maar ook het stimuleren van innovatie in energieopslag en netverzwaring is essentieel. Tegelijkertijd moeten we realistisch zijn. De overstap kost tijd en geld. Niet iedereen kan zomaar een warmtepomp installeren of een elektrische auto kopen. Daarom is het belangrijk dat er betaalbare oplossingen komen voor alle inkomensgroepen. ### Praktische stappen voor vandaag Wil je direct actie ondernemen? Begin dan met een energie-audit van je huis. Kijk waar je kunt besparen. Vervang oude apparaten door energiezuinige modellen. En vergelijk regelmatig energieleveranciers om te zien of je niet te veel betaalt. De conclusie van Morgera is helder: vastblijven aan olie en gas is niet nodig. Het is een keuze. En met de juiste informatie en een beetje actie kun jij ook bijdragen aan een schonere, veiligere en goedkopere energietoekomst.