Waarom Spaanse wijnboeren nu al oogsten en wat dat betekent

Jennifer Wilson · 2026-08-10

In Spanje is de druivenoogst dit jaar uitzonderlijk vroeg begonnen. Door de extreme zomerhitte zijn wijnboeren in Catalonië al op 22 juli gaan plukken. Dat is de vroegste start van de oogst ooit in Spanje, en het zet de hele wijnindustrie op scherp. Je zou denken dat vroeger oogsten juist goed nieuws is. Meer tijd voor de volgende cyclus, sneller geld in het laatje. Maar de realiteit is complexer. Vroeg plukken betekent vaak dat de druiven minder tijd hebben gehad om hun volle smaakprofiel te ontwikkelen. En dat heeft directe gevolgen voor wat er straks in jouw glas belandt. ### Wat er precies aan de hand is Normaal gesproken begint de oogst in Spanje pas eind augustus of begin september. Dat de wijnboeren nu al in juli aan de slag moeten, is geen toeval. De temperaturen in Catalonië lagen wekenlang boven de 35 graden Celsius, met pieken tot wel 42 graden. Druivenstokken reageren daar direct op: ze stoppen met groeien en de vruchten rijpen sneller uit. Het probleem is dat die snelle rijping niet altijd samengaat met kwaliteit. De suikers stijgen razendsnel, maar de zuren blijven achter. Het resultaat? Wijnen die alcoholischer zijn en minder fris. Alsof je een cake uit de oven haalt omdat de buitenkant bruin is, terwijl de binnenkant nog niet gaar is. ### De gevolgen voor de wijnkwaliteit Wijnboeren staan voor een lastige keuze. Plukken ze vroeg, dan hebben ze weliswaar druiven, maar is de smaakbalans misschien niet optimaal. Wachten ze langer, dan riskeren ze dat de druiven verschrompelen door de hitte of dat de alcoholpercentages te hoog oplopen. - Vroeg geplukte druiven geven vaak minder aroma en complexiteit - De zuurgraad is lager, wat de wijn zwaarder maakt - Sommige producenten kiezen voor irrigatie, maar dat is niet overal toegestaan - Anderen experimenteren met schaduwdoeken over de rijen Vooral de witte wijnen uit de regio, zoals de bekende Penedès-variëteiten, hebben last van de vroege oogst. Die verliezen hun karakteristieke frisheid en worden vlakker van smaak. Rode wijnen zoals Tempranillo en Garnacha zijn iets beter bestand, maar ook daar merk je het verschil. ### Wat dit betekent voor de prijs De vroege oogst zorgt voor extra kosten bij de wijnboeren. Ze moeten meer personeel inhuren op een moment dat ze normaal nog voorbereidingstijd hebben. De opbrengst per hectare ligt vaak lager, omdat de druiven kleiner blijven door de droogte. En de kwaliteit die ze wel binnenhalen, vraagt om meer aandacht in de kelder. Al die factoren samen zorgen ervoor dat de prijs van Spaanse wijn in de supermarkt en bij de wijnhandel kan stijgen. Voor een fles uit Catalonië betaal je nu misschien € 8,99, maar dat zou zomaar € 10,50 kunnen worden. En ook in restaurants zie je de prijzen op de kaart omhooggaan. ### Is dit een eenmalige uitzondering? Helaas niet. Klimaatonderzoekers wijzen er al jaren op dat de Middellandse Zee-regio steeds warmer wordt. De afgelopen tien jaar zijn de oogsten in Spanje gemiddeld drie weken vroeger begonnen dan in de jaren negentig. Dit jaar is dus geen incident, maar onderdeel van een duidelijke trend. Sommige wijnhuizen passen zich al aan. Ze planten druivenrassen die beter tegen hitte kunnen, of ze verplaatsen hun wijngaarden naar hoger gelegen gebieden waar het koeler is. Anderen investeren in technologie om de bodem vochtig te houden of om de druiven op een ander tijdstip van de dag te plukken. > "We moeten accepteren dat de wijn van morgen anders zal smaken dan die van gisteren. Het is geen kwestie van of, maar van wanneer." - een Catalaanse wijnboer die anoniem wil blijven ### Wat jij als wijnliefhebber kunt doen Je hoeft niet direct in paniek te raken. Er zijn nog genoeg goede Spaanse wijnen te vinden, maar je moet wel bewuster kiezen. Vraag bij je wijnhandelaar naar wijnen van wijngaarden op hoogte of uit koelere microklimaten. Die hebben minder last van de hitte en leveren vaak betere kwaliteit. Ook kun je letten op het jaartal op de fles. Wijnen uit koelere jaren zijn vaak beter in balans dan die uit extreem warme jaren. En als je echt wilt weten wat er speelt, zoek dan naar producenten die open zijn over hun aanpassingen aan het veranderende klimaat. Die zijn vaak het meest transparant over wat er in de fles zit. De vroege oogst in Spanje is een signaal dat we niet kunnen negeren. Het beïnvloedt niet alleen de wijn die je drinkt, maar ook de hele economie van de regio. Door bewust te kiezen, kun je de wijnboeren steunen die vooruitkijken en investeren in een duurzame toekomst. Want uiteindelijk willen we allemaal nog jarenlang genieten van een goed glas Spaanse wijn.