Wat kost één AI-vraag echt? Dit Utrechtse bedrijf rekent het voor

David Wilson · 2026-08-01

Stel je voor: je typt een vraag in ChatGPT en krijgt binnen seconden een antwoord. Handig, maar wat kost dat eigenlijk? Niet in euro's per maand, maar in stroomverbruik. Het Utrechtse bedrijf dat we deze zomer bezoeken in de serie Koplopers, laat precies zien hoeveel energie zo'n ogenschijnlijk simpele vraag verslindt. En dat heeft grote gevolgen voor jouw energierekening én het klimaat. AI is overal. Van het schrijven van e-mails tot het genereren van afbeeldingen. Maar achter die slimme algoritmes draaien enorme datacenters 24/7. Die servers moeten gekoeld worden, verbruiken stroom en hebben dus een flinke ecologische voetafdruk. Het Utrechtse bedrijf wil daar verandering in brengen met een groener alternatief voor ChatGPT. ### Waarom AI zoveel stroom verbruikt Het trainen van een AI-model kost gigantisch veel energie. Denk aan duizenden servers die wekenlang draaien om patronen te herkennen in miljarden datapunten. Maar ook het gebruiken van AI kost stroom. Elke keer dat je een vraag stelt, wordt er een complexe berekening gemaakt in een datacenter. Dat gebeurt vaak op servers die ver weg staan, waardoor ook nog eens data gereisd moet worden. > "De onzichtbare kosten van AI zijn enorm. We zien alleen het antwoord op ons scherm, niet de energie die daarvoor nodig is." – een woordvoerder van het Utrechtse bedrijf Uit onderzoek blijkt dat een gemiddelde AI-chat-vraag zo'n 10 tot 30 keer meer energie kost dan een gewone zoekopdracht op het internet. En dat terwijl we steeds vaker AI gebruiken voor simpele taken. Het stapelt zich op. ### Het groene alternatief uit Utrecht Het Utrechtse bedrijf pakt dit probleem slim aan. In plaats van enorme, energieverslindende datacenters te gebruiken, ontwikkelen ze een systeem dat veel efficiënter omgaat met stroom. Het idee? AI-modellen draaien op kleinere, gelokaliseerde servers die dichter bij de gebruiker staan. Zo wordt er minder energie verspild aan koeling en datatransport. De cijfers zijn veelbelovend. Waar een traditioneel AI-systeem per vraag gemiddeld 4,2 kilowattuur verbruikt, doet dit Utrechtse alternatief het met 1,1 kilowattuur. Een besparing van ruim 70 procent. Op jaarbasis kan dat voor een gemiddeld Nederlands huishouden een verschil maken van wel €180 op de energierekening. ### Wat betekent dit voor jou? Misschien denk je: ik gebruik ChatGPT toch niet dagelijks? Maar de impact is groter dan je denkt. Steeds meer bedrijven en diensten gebruiken AI op de achtergrond. Denk aan klantenservices, vertaalapps en zelfs je energieleverancier die slimme aanbevelingen doet. - **Lagere energiekosten**: efficiëntere AI betekent minder stroomverbruik, wat zich vertaalt in lagere kosten voor iedereen. - **Minder CO2-uitstoot**: duurzamere datacenters helpen Nederland om de klimaatdoelen te halen. - **Bewustwording**: dit project laat zien dat technologie en duurzaamheid hand in hand kunnen gaan. ### De toekomst van duurzame AI Dit Utrechtse project is nog in de pilotfase, maar de eerste resultaten zijn veelbelovend. Het laat zien dat er écht iets te kiezen valt. Niet alleen voor bedrijven, maar ook voor consumenten die bewust met hun energieverbruik om willen gaan. Energie vergelijken wordt steeds belangrijker. Als we straks allemaal meer AI gebruiken, maakt het uit waar die stroom vandaan komt en hoe efficiënt die wordt ingezet. Dit bedrijf bewijst dat een groener alternatief niet alleen mogelijk is, maar ook nog eens betaalbaar. Dus de volgende keer dat je een vraag stelt aan een chatbot, denk dan even aan die onzichtbare servers. En weet: er wordt hard gewerkt aan een oplossing die jouw energierekening én het milieu ten goede komt. De toekomst is misschien wel groener dan we denken.